Một nghệ phẩm là một mô hình dừng lại của một thế giới bất tận.
Yury Tynyanov 
(1894 - 1943)


MÀU SẮC DIỄN RA THẾ NÀO

Ở đây không cần thiết phải miêu tả cặn kẽ các nguyên tắc quang học và sinh lý thần kinh học, mà dựa vào đó, nhận thức về màu sắc đã từng được giải thích trong quá khứ và đang được trình bày ngày hôm nay. Tuy nhiên, một số đặc điểm chung, hữu ích để làm rõ tính cách tổng quát của hiện tượng màu sắc, có thể bị coi nhẹ khi một sinh viên nghệ thuật đang cố gắng tìm ra con đường của mình vượt qua rào cản của các vấn đề kỹ thuật liên quan đến các hạt nguyên tử và các bước sóng, các tế bào hình nón và hình que, các loại ánh sáng và các sắc tố. Hơn nữa, một số khái niệm chìa khoá nhất định đã từng được trình bày rộng rãi theo cách dễ gây hiểu lầm.




SHAPE AND COLOR

Nói một cách nghiêm túc, toàn bộ bề ngoài trực quan đang vay mượn sự tồn tại của mình từ độ sáng và màu sắc. Các ranh giới xác định hình dáng của đối tượng tiếp nhận năng lực của mắt để phân biệt các khu vực có độ sáng và màu sắc khác nhau. Điều đó cũng đúng chỗ cả các đường nét định nghĩa hình dạng trong các bức vẽ; chúng được nhìn thấy chỉ khi màu mực khác màu giấy. Tuy nhiên, chúng ta có thể nói về hình dạng và màu sắc như một hiện tượng tách biệt. Một cái đĩa màu xanh lá cây trên một nền màu vàng cũng chỉ tròn như một cái đĩa đỏ trên nền xanh lam, và một hình tam giác màu đen cũng chỉ đen như một hình vuông đen.




TỪ ÁNH SÁNG ĐẾN MÀU SẮC

Nếu đúng chó và mèo không nhìn thấy màu sắc, chúng sẽ có gì khác? Một điều chúng ta có thể tin chắc: sự mù màu sẽ tước đoạt khỏi chúng một phương tiện phân biệt hiệu quả nhất. Một quả bóng đang lăn trên bãi cỏ có thể được phát hiện ôm bắt chắc chắn hơn nếu nó được xác định không những bằng chuyển động, hình dạng, cấu tạo, và có thể, độ sáng, mà còn bằng màu đỏ rực tách biệt nó ra khỏi nền cỏ xanh. Ngoài ra, có thể, một số muông thú nhìn được màu sắc, cũng có ấn tượng với chất lượng sống động đầy năng lượng, thứ giúp chúng ta phân biệt thế giới muôn màu và thế giới đơn sắc.




MỌI NGHỆ THUẬT ĐỀU LÀ TƯỢNG TRƯNG

Chúng ta sẽ cố gắng chứng minh rằng, không có lý do gì để chấp nhận sự diễn giải về các biểu tượng nghệ thuật của một số thuyết gia phân tâm học. Trong các nghiên cứu của họ, trước hết chúng ta phát hiện ra nỗ lực diễn giải đối tượng mỹ thuật như hình ảnh tượng trưng cho các bộ phận sinh dục nam hoặc nữ. Những ví dụ kì dị nhất có trong cuốn sách của G. W. Gгоddeсk «Con người như biểu tượng»¹. Ông ta cho rằng, chẳng hạn, các tư thế người trong tác phẩm của Rembrandt «Bài giảng giải phẫu học của bác sỹ Nicolaes Tulp», nếu xem chúng theo một thứ tự từ hậu cảnh về tiền cảnh, cũng như các tư thế trong nhóm tượng «Laocoön và các con của Ngài», nếu xem chúng bắt đầu từ nhóm bên phải và kết thúc ở nhóm bên trái, là hình ảnh của dương vật trong các trạng thái bị kích thích và thả lỏng. Sự phản đối thường thấy nhất chống lại ý nghĩ đó sẽ phàn nàn về tính đơn phương của diễn giải này, tính một chiều được thể hiện trong việc chấp nhận tình dục là thứ quan trọng và cơ bản nhất của đời người, mà tất cả đều quy chiếu tới đó một cách tự phát. Các nhà tâm lý đã chỉ ra rằng, luận điểm đó không phải là thứ được chứng minh. Trong trường hợp tốt nhất, lý luận này chỉ đúng đối với những nhân tố cá biệt bị rối loạn tâm thần hoặc thậm chí đối với các thời kì văn hoá cố định, khi «Tình dục quá độ chồng chéo lên mọi giới hạn». Như một thái độ trước điều đó, Carl Gustav Jung đã nhận ra: «Ai cũng biết rõ rằng, khi răng bị đau nhức nhối thì ta chỉ có thể nghĩ về răng và chẳng có mối quan tâm nào hơn nữa»².




TƯỚNG MẠO CỦA TẠO HOÁ

Bản chất của một tác phẩm mĩ thuật được tóm gọn lại ở điều gì bộc lộ trong chính mô hình nhận thức thị giác. Sự biểu cảm, suy ra, là vốn có không những ở các cơ thể sống sở hữu ý thức. Vách đá, rặng liễu, hoàng hôn, tường nứt, lá rung, mạch nước, đường nét, màu sắc, vũ điệu trừu tượng trên màn ảnh rộng cũng sở hữu vô vàn biểu cảm như cơ thể người, và bởi vậy đã được các hoạ sỹ sử dụng thành công như nhau. Đôi khi thậm chí chúng có ích cho họ hơn, bởi vì cơ thể người là một mô hình đặc biệt phức tạp và khá khó để quy về các chuyển động và hình dạng đơn giản mang theo uy lực khó cưỡng của biểu cảm. Thêm nữa, cơ thể người có liên quan đến các suy kết không được nhận thức bằng thị giác. Hình thù của con người không phải là phương tiện dễ nhất, mà là khó nhất của biểu cảm mĩ thuật.




BIỂU HIỆN

Mỗi một tác phẩm nghệ thuật cần thể hiện được điều gì đó. Điều đó trước hết có nghĩa rằng, nội dung của một tác phẩm mỹ thuật cần phải to lớn thế nào đó, chứ không chỉ là hình ảnh đơn giản của các đối tượng. Nhưng định nghĩa này là quá rộng cho các mục tiêu của chúng ta. Nó mở rộng khái niệm «biểu hiện» thành mọi hình thức giao tiếp. Chẳng hạn chúng ta thường nói rằng, một người đang «thể hiện ý kiến». Tuy nhiên biểu hiện trong nghệ thuật lại là, chắc có lẽ, một hiện tượng đặc thù. Nó đòi hỏi sao cho mối liên hệ của các dữ liệu nhạy cảm phải sinh ra được cái được gọi là «cảm thụ», sự hiện diện năng động của các lực tạo nên mô hình được nhận thức. Nhưng bằng cách nào để đạt được sự cảm thụ đó?




THANG ĐỘ PHỨC TẠP CỦA CHUYỂN ĐỘNG

Nếu như sau một thời gian nằm yên đối tượng bất ngờ dịch chuyển, thì nó được nhận thức như kiểu tự mình sinh ra lực chuyển động riêng. Hiệu ứng này được tăng cường rõ rệt, nếu bước chuyển trạng thái từ yên tĩnh sang chuyển động xảy ra không trong toàn bộ đối tượng một cách đồng thời, mà trước tiên chuyển động được bắt đầu từ một phần của đối tượng, sau đó kéo theo các phần còn lại. Trong trường hợp này cả nguyên nhân và hệ quả đều nằm trong một đối tượng duy nhất. Michotte đã sử dụng một dải nhựa nằm ngang với tỷ lệ các cạnh 2:1, nằm ở góc bên trái của trường quan sát. Dải nhựa bắt đầu trải dài sang bên phải cho đến khi nó dài ra gấp bốn lần. Khi đầu bên phải dừng lại, đầu bên trái bắt đầu được cuộn lại cho đến khi nào dải nhựa trở về độ dài ban đầu. Giờ đây đầu bên trái dừng lại, và toàn bộ quá trình được tái diễn. Điều đó được lặp đi lặp lại ba hoặc bốn lần, kéo theo kết quả là dải nhựa đã dịch chuyển sang phía bên phải của trường quan sát. Hình 255 cho thấy những trích đoạn chính của hai chu kỳ đầy đủ.



1.618   Âm dương   Âm nhạc   AndréKertész   Ánh sáng   Ảo ảnh   B&W   Bè nhóm   Bố cục   Bóng đổ   Cái đẹp   Cái nhìn mù   Cân bằng   Cao trào   Chân dung   Chất liệu   Chụp mù   chút-chút   Chuyển động   Cơ thể sống   Color   Dấu hiệu   Diện mạo   Đối xứng   Dư thừa thông tin   Đường chéo   Đường dẫn   Expression   Fine art   Fotografiya_kak...   Hài hoà   HenriCartier-Bresson   Hình dạng   Hình thù   Hình thức   Hình tượng   Hội hoạ   Karl Bryullov   Kết cấu   KhoảnhKhắcQuyếtĐịnh   Không gian   Không gian âm   Không gian ảnh   Kiếp luân hồi   Lapin   Lee Miller   Leica   Liên kết   Liên tưởng   Lomo   Lưu niệm   Mặt phẳng ảnh   Mặt phẳng bẹt   Màu sắc   Miller   Miuka   Năng khiếu   Não bộ   Ngẫu nhiên   Nhận biết   Nhận thức   Nhịp điệu   Nội dung   Nóng và lạnh   Overlapping   Phân tích ảnh   Phát triển   Phát triển   Phối cảnh   Phông nền   Phóng sự   Phục hưng   Phylosophy   Psychology   Rangefinder   Raphael   Repin   Rê-pin   Rudolf Arnheim   RudolfArnheim   Sắc đẹp   Sắc độ   Sân khấu   Sành điệu   Sắp xếp   SevenPlusMinusTwo   Sống-Chết   Sự kiện   SusanSontag   Tam giác   Tâm lý   Tâm tưởng   Thể loại   Thị giác   Thơ ca   Thoát xác   Thống nhất   Thông tin   Tính đơn thời   Tình huống   Tính ngẫu nhiên   Tinh tế   Tính trong suốt   Tính tư liệu   Toàn vẹn   Tổng quát   Trí huệ   Trí nhớ   Trời và đất   Trọng âm   Truyền thông   Tư duy   Tương cỡ   Tương tác   Tưởng tượng   Tương tỷ   Tỷ lệ   Tỷ lệ vàng   Uyển chuyển   Vần điệu   Vô hình   Werner Bischof   Ý thức  

Page 1 of 8